4 stycznia przypada Światowy Dzień Braille’a..To data symboliczna – rocznica urodzin Louisa Braille’a, twórcy alfabetu, który do dziś pozostaje jednym z filarów niezależności osób z niepełnosprawnością wzroku. Święto zostało ustanowione z inicjatywy Organizacji Narodów Zjednoczonych jako wyraz uznania dla znaczenia dostępnej informacji.
Alfabet Braille’a, oparty na prostym, a jednocześnie genialnym systemie sześciu punktów, umożliwia osobom niewidomym i słabowidzącym samodzielną naukę, pracę oraz aktywne uczestnictwo w życiu społecznym. Jest obecny w książkach i czasopismach, na przyciskach wind, planach tyflograficznych, opakowaniach leków, a także w nowoczesnych rozwiązaniach technologicznych, takich jak linijki i notatniki brajlowskie współpracujące z komputerami i smartfonami.
W alfabecie tym można zapisać wszystko – istnieje kilka uzupełniających systemów zapisu brajlowskiego – notacje: matematyczna, chemiczna, fizyczna i muzyczna
Polska adaptacja systemu dostosowująca alfabet Braille’a do polskiego systemu fonetycznego opracowana została przez zakonnice Elżbietę Różę Czacką raz Teresę Landy. Alfabet został oficjalnie przyjęty ząrządzeniem Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego z 24 maja 1934 roku.
Znajomość pisma Braille’a to coś więcej niż umiejętność czytania i pisania. To realny dostęp do wiedzy, możliwość nauki języków obcych, sprawnego korzystania z internetu oraz większa samodzielność w codziennym życiu. To pismo uniwersalne, używane na całym świecie i dostępne dla osób w każdym wieku.
Europejska Unia Niewidomych przygotowała film wideo promujący użycie pisma Braille’a oraz prezentujący do jakich celów osoby niewidome wykorzystują zapisy w tym alfabecie.
Obchody Światowego Dnia Braille’a są dobrą okazją, by zwrócić uwagę na znaczenie dostępności informacji oraz potrzebę projektowania przestrzeni, usług i technologii w sposób uwzględniający potrzeby osób z niepełnosprawnością wzroku. Dostępność to nie dodatek – to warunek równego uczestnictwa w życiu społecznym.
Oprac. rhr/, fot. freepik.com
Data publikacji: 05.01.2026 r.
