Rak piersi wykryty wcześnie może być skutecznie wyleczony

Rak piersi jest najczęściej diagnozowanym nowotworem u kobiet w Polsce i w całej Unii Europejskiej. Obecnie wśród kobiet diagnozuje się ponad 21 tys. nowych zachorowań rocznie. Jednocześnie jest to nowotwór, który – wykryty odpowiednio wcześnie – daje ponad 90 proc. szans na skuteczne wyleczenie.
1 października rozpoczyna się Pink October – Miesiąc Świadomości Raka Piersi.

W Polsce z bezpłatnej mammografii korzysta zaledwie 1/3 uprawnionych kobiet Tymczasem Narodowa Strategia Onkologiczna wyznaczyła cel na poziomie 60 proc. Onkofundacja Alivia zwraca uwagę, że sama edukacja nie wystarczy – potrzebny jest system, który aktywnie przypomina o badaniu i ułatwia jego wykonanie.

Dlatego tak duże znaczenie ma profilaktyka i wykrywanie choroby, zanim pojawią się jej objawy. Mammografia pozwala znaleźć zmiany, które mogą być jeszcze niewyczuwalne i daje szansę na rozpoczęcie leczenia na wczesnym etapie. W latach 2012–2016, kiedy kobiety otrzymywały imienne zaproszenia, zgłaszalność wynosiła około 42–44 proc. rocznie.

Różnice w korzystaniu z mammografii są bardzo widoczne w zależności od miejsca zamieszkania. Problem w tym, że Polska nie wprowadziła ciągłego systemu zapraszania i przypominania o badaniach na wzór rozwiązań stosowanych w części państw europejskich i w efekcie z mammografii wciąż korzysta zdecydowanie zbyt mało kobiet.

Niestety nie tylko nie zbliżamy się do celu 60 proc., ale zgłaszalność spadła nawet poniżej poziomu prawie 39 proc. odnotowanego w 2020 roku.

– Wczesne wykrycie raka piersi może zdecydować o przebiegu leczenia, dlatego tak trudno zaakceptować sytuację, w której  z mammografii korzysta zaledwie co trzecia uprawniona kobieta. Od lat słyszymy, że trzeba zwiększać świadomość i zachęcać do badań. Tymczasem dane pokazują, że sama komunikacja nie wystarcza. Potrzebujemy systemu, który aktywnie przypomina kobietom o mammografii i maksymalnie ułatwia wykonanie badania – mówi Paulina Gadomska-Dzięcioł, koordynatorka ds. relacji zewnętrznych w Onkofundacji Alivia.

Istotną rolę odgrywają także mammobusy – o czym należy pamiętać. Około 54–56 proc. mammografii w ramach programu wykonywanych jest mobilnie. Utrzymywanie sieci mobilnych punktów badań, szczególnie w miejscach, gdzie dostęp do stacjonarnych pracowni jest trudniejszy jest nadal bardzo ważny.

Zdaniem Onkofundacji Alivia Polska powinna wykorzystać dostępne rozwiązania technologiczne, aby profilaktyka była prostsza i bardziej przystępna. Potrzebne są systemowe rozwiązania, które aktywnie przypomną o badaniu i ułatwią jego wykonanie – poprzez imienne zaproszenia, SMS-y, telefony czy Internetowe Konto Pacjenta, a także dzięki większemu zaangażowaniu położnych i lekarzy pierwszego kontaktu. Ważne jest również proste umawianie wizyt i ograniczenie barier organizacyjnych.

Według Fundacji należy efektywnie zmniejszać różnice w dostępie i zgłaszalności między województwami, tak aby miejsce zamieszkania nie decydowało o szansie na wczesne wykrycie choroby. Potrzeba także wprowadzić skuteczny system raportowania badań wykonywanych prywatnie, aby państwo miało pełny obraz rzeczywistej skali badań profilaktycznych i mogło lepiej planować działania.

Pink October jest okazją, by przypomnieć, że profilaktyka raka piersi, w tym wczesne wykrycie choroby daje kobietom ogromne szanse na skuteczne leczenie. Dlatego tak ważne jest, by wiedza o badaniach prowadziła do konkretnych działań. Onkofundacja Alivia angażuje się w działania edukacyjne, które mają zwiększać wiedzę na temat raka piersi i zachęcać kobiety do regularnych badań.

Treści promujące profilaktykę przeciwnowotworową będę obecne na kilkuset nośnikach digitalowych w całej Polsce, a cykl wideo w mediach społecznościowych Fundacji będzie zachęcał kobiety do regularnych kontroli oraz dbania o zdrowie.

Fundacja wspólnie z polską marką odzieżową Moraj prowadzi również kampanię „RóżSięNaBadania”, która przypomina o mammografii, znaczeniu wczesnego wykrywania raka piersi oraz innych ważnych elementach profilaktyki.

Oprac. IKa, źródło informacji i zdjęcia: Onkofundacja Alivia

Data publikacji: 01.10.2026 r.