RPO interweniuje w MZ w sprawach osób starszych

W związku ze starzeniem się społeczeństwa, i dokonującym się postępem w medycynie rośnie koszt opieki medycznej oraz świadczeń z tytułu wsparcia socjalnego. System ochrony zdrowia i opieki społecznej powinien uwzględniać potrzeby coraz większej grypy osób starszych. A przede wszystkim opieka nad nimi powinna być dostępna.

Rzecznik praw obywatelskich od lat podejmuje liczne inicjatywy na rzecz osób starszych. Na początku czerwca w Biurze RPO odbyło się wspólne posiedzenie działających przy rzeczniku Komisji Ekspertów ds. Zdrowia i Ekspertów ds. Osób Starszych.

Eksperci wskazali najważniejsze problemy w tym obszarze, które wymagają zmian systemowych, są to:
– edukacja geriatryczna kadr medycznych,
– dostęp do świadczeń geriatrycznych oraz specjalizacja w dziedzinie geriatrii,
– dostęp seniorów do wyrobów medycznych,
– cyfryzacja systemu – umożliwienie lekarzom, za zgodą pacjenta, dostępu do wyników badań,
– wprowadzenie geriatrycznej opieki koordynowanej w POZ,
– rozwój onkologii geriatrycznej,
– działania na rzecz poprawy opieki nad osobami z zaburzeniami neuropoznawczymi.

Nie ma wątpliwości, że starzenie się społeczeństwa jest wyzwaniem organizacyjnym i kadrowym dla systemu opieki zdrowotnej i społecznej.

W związku z tym rzecznik prosi minister zdrowia Jolantę Sobierańską-Grendę o ustosunkowanie się do przedstawionych problemów oraz przekazanie informacji dotyczących działań i planów resortu w kwestii poprawy systemu opieki zdrowotnej i szerszego dostępu do niej osób starszych.

Również w związku z napływającymi do RPO informacjami o problemach osób starszych z niepełnosprawnością poznawczą i ich opiekunów Marcin Wiązek w liście skierowanym do minister zdrowia pyta o działania i plany resortu w zakresie opieki nad tymi osobami.

Mimo podejmowanych w ostatnich latach działań nie udało się stworzyć jednolitego modelu opieki nad seniorami z niepełnosprawnością poznawczą. Zakres wsparcia i jakość życia tych osób zależą przede wszystkim od miejsca zamieszkania, zaangażowania lekarzy POZ czy organizacji pozarządowych.

RPO podkreśla konieczność wdrożenia kompleksowych rozwiązań zapewniających skoordynowaną opiekę seniorów z niepełnosprawnością poznawczą i ich opiekunów. Miałyby one m.in. obejmować profilaktykę chorób otępiennych, poprawy dostępu do diagnostyki, zwiększenia dostępności leczenia, promowanie postaw wspierających chorych i i ich rodziny.

Rada Ministrów 11 grudnia 2025 r. przyjęła Krajowy Program Działań wobec Chorób Otępiennych, polityka publiczna do roku 2030, jednak – w opinii RPO – jego realizacja wymaga jeszcze szeroko zakrojonych działań analitycznych, legislacyjnych, organizacyjnych, informacyjnych i badawczych.

Oprac. kat/, fot. AI / magnific.com

Data publikacji: 10.06.2026 r.