Osoby głuche wskazują na bariery w orzekaniu o niepełnosprawności. RPO pyta o zmiany

Do Rzecznika Praw Obywatelskich wpłynął wniosek Stowarzyszenia Polski Instytut Praw Głuchych dotyczący barier, z jakimi osoby głuche spotykają się podczas orzekania o niepełnosprawności. RPO zwróciła się do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o stanowisko w sprawie zgłoszonych postulatów.

Zdaniem Stowarzyszenia Polski Instytut Praw Głuchych obecny model orzekania koncentruje się głównie na ocenie ubytku słuchu zamiast uwzględniać rzeczywiste bariery, z jakimi osoby głuche spotykają się w codziennym życiu. Dlatego Instytut postuluje o uproszczenie procedur i wydawanie orzeczeń bezterminowych osobom z trwałymi i nieodwracalnymi trudnościami słuchu.

Jednym z najczęściej zgłaszanych problemów są bariery komunikacyjne podczas orzekania o niepełnosprawności. Potwierdzają to zarówno skargi wpływające do Biura RPO, jak i wniosek Stowarzyszenia. W jednej ze spraw rodzic dziecka głuchego wystąpił o zapewnienie tłumacza polskiego języka migowego, ale poinformowano go, że skład orzekający może przeprowadzić postępowanie bez udziału tłumacza PJM.

W związku ze zgłoszonymi problemami, Rzecznik zapytała Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o stanowisko wobec postulatów środowiska osób głuchych. W piśmie Rzecznik podkreśliła, że osoby głuche mają prawo do skutecznej komunikacji z organami publicznymi, w tym wsparcia przez tłumacza PJM. Tak wynika z Konwencji ONZ o prawach osób z niepełnosprawnościami i przepisów o dostępności.

Info: BRPO, fot.magnific.com

Data publikacji: 10.11.2026 r.