Każda osoba, także osoba z niepełnosprawnością, ma prawo do pracy w atmosferze szacunku i bezpieczeństwa. Od 5 listopada 2026 r. ochronę pracownic i pracowników wzmacnia nowa ustawa antymobbingowa przygotowana w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Ustawa antymobbingowa to krok w stronę kultury pracy opartej na szacunku, bezpieczeństwie i wzajemnej odpowiedzialności. Nie musisz godzić się na nękanie w pracy – od 5 listopada 2026 r. prawo jest po Twojej stronie.
Przez ponad 20 lat zmieniła się kultura pracy, czas, żeby prawo nadążyło za tą zmianą. Zachowania, które jeszcze 20 lat temu uchodziły, a które są szkodliwe, krzywdzące czy wręcz przemocowe, dziś nie są akceptowane. I bardzo dobrze – idziemy do przodu i zostawiamy za sobą czasy przyzwalania, cichej zgody na mobbing i toksyczną kulturę pracy w Polsce – mówi ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk.
Prosta definicja, jasne przepisy
Dotychczasowa definicja mobbingu była skomplikowana, a pracownik musiał udowodnić, że uporczywe i długotrwałe nękanie lub zastraszanie wywołało u niego określone skutki zdrowotne czy społeczne. Musiał też dowieść, że pracodawca działał umyślnie, z intencją poniżenia czy izolacji pracownika.
Według nowych przepisów mobbing to uporczywe nękanie pracownika, czyli zachowania nawracające, powtarzające się lub stałe. Intencja sprawcy i skutki nie mają znaczenia, liczy się samo zachowanie. Sprawcą może być przełożony, współpracownik, podwładny, a nawet grupa osób – katalog potencjalnych sprawców ma w świetle ustawy charakter otwarty. Mobbing może mieć formę fizyczną, werbalną lub pozawerbalną, w rozmowie, w mailu czy online. Mobbingiem jest też nakazywanie innym takich zachowań lub zachęcanie do nich.
Ustawa jasno określa także, co mobbingiem nie jest – np. uzasadniona i wyrażona we właściwej formie krytyka czy ocena pracy. Dzięki temu ustawa chroni również przed fałszywymi oskarżeniami.
Co ważne, wejście w życie ustawy oznacza wyższe zadośćuczynienie – minimum 6-krotność minimalnego wynagrodzenia za pracę. Pracodawca z kolei może dochodzić od sprawcy mobbingu naprawienia wyrządzonej szkody.
Nowe obowiązki pracodawców
Lepiej zapobiegać, dlatego stawiamy na prewencję. Każdy pracodawca będzie musiał określić reguły, procedury i częstotliwość działań przeciwdziałających mobbingowi, naruszaniu zasady równego traktowania, dyskryminacji oraz naruszaniu dóbr osobistych. Zasady te mają znaleźć się w dokumencie wewnątrzzakładowym – w układzie zbiorowym pracy, regulaminie pracy lub specjalnym regulaminie antymobbingowym. Wybór metod i narzędzi odbędzie się w dialogu ze stroną pracowniczą i związkami zawodowymi – w taki sposób, żeby odpowiadały potrzebom pracowników w określonym zakładzie pracy.
Pracodawcy zatrudniający co najmniej 10 osób muszą wydać regulamin antymobbingowy, chyba że określili te zasady w układzie zbiorowym lub regulaminie pracy. Mniejsi pracodawcy nie muszą wprowadzać formalnego regulaminu, ale nadal są zobowiązani przeciwdziałać mobbingowi i innym naruszeniom oraz poinformować pracowników, jak to robią.
Na dostosowanie wewnętrznych regulacji pracodawcy mają 6 miesięcy od wejścia ustawy w życie.
Co jeszcze się zmienia?
Ustawa wzmacnia też ochronę przed dyskryminacją i nierównym traktowaniem:
• Nowe przepisy obejmą sytuacje, które mają miejsce obecnie. Jeśli mobbing zaczął się przed 5 listopada i trwa dalej, stosuje się nowe zasady.
• Zapewnia się ochronę przed odwetem za upominanie się o swoje prawa.
• W sprawach o nierówne traktowanie ciężar dowodu spoczywa po stronie pracodawcy.
• Sąd nie oddali pozwu tylko dlatego, że okazało się, że to nie mobbing, a np. dyskryminacja.
Nowy porządek na rynku pracy
Ustawa antymobbingowa jest jednym z elementów kompleksowej reformy prawa pracy, którą prowadzi Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Jej celem jest nowoczesny rynek pracy z jasnymi zasadami, uczciwą konkurencją i skuteczną ochroną pracowników.
Poza ustawą antymobbingową, na nowy porządek na rynku pracy składają się m.in. reforma Państwowej Inspekcji Pracy – większy budżet, nowi inspektorzy, kontrole zdalne i wyższe kary. PIP zyskała możliwość przekształcania fikcyjnych umów cywilnych w umowy o pracę. To także ustawa stażowa – okresy pracy na umowach zlecenia i prowadzenia działalności gospodarczej są wliczane do stażu pracy. Dłuższy staż to więcej uprawnień: urlop, dodatki i awanse. Do tego dochodzą przygotowane w MRPiPS projekty ustaw o zakazie darmowych staży i wdrażający dyrektywę platformową.
Polska nie powinna konkurować niskimi kosztami pracy, dlatego testujemy też nowe rozwiązania, jak pilotaż skróconego czasu pracy bez obniżania wynagrodzeń.
Więcej o nowej ustawie antymobbingowej na stronie Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Info: BON, źródło grafiki: MRPiPS
Data publikacji: 06.11.2026 r.
