Pomarańczowy Kwiecień. Pełnowartościowe życie po amputacji

Za nami obchody Pomarańczowego Kwietnia, czyli Miesiąca Świadomości Amputacji. W Polsce zostały zorganizowane po raz trzeci przez Fundację Poland Business Run i Fundację Centrum Rehabilitacji Znowu w Biegu. Propozycje zostały przygotowane zarówno dla osób po amputacjach, jak i ich rodzin. Podjęte działania mają m.in. odzyskać wiarę we własne siły, zachęcić do aktywności sportowej czy pokonywania trudności.

W 2024 r. Fundacja Poland Business Run i Fundacja Centrum Rehabilitacji Znowu w Biegu pilotażowo zorganizowały obchody Pomarańczowego Kwietnia. To inicjatywa mająca na celu edukację społeczną oraz wsparcie osób po amputacji. Krakowskie NGO-sy przeniosły na nasz grunt ideę, która powstała pod koniec XX wieku w USA. Odbiór akcji dwa lata temu sprawił, że stała się ona cykliczna i rozszerzono jej program.

– Cieszę się, że udało nam się ten projekt zaimplementować dzięki Agnieszce Wnuk- Scardaccione [kierowniczka zespołu fizjoterapeutów w Centrum Rehabilitacji Znowu w Biegu – przyp. red.]. Podczas wizyty studyjnej w USA zauważyła, że w wielu miejscach jest pomarańczowo. Zainteresowała się tym i okazało się, że działania dotyczą osób po amputacjach – ich problemów, codziennego funkcjonowania i różnych aktywności – mówi Agnieszka Pleti, prezeska Fundacji Poland Business Run.

Ta organizacja pozarządowa wspiera osoby po amputacjach. Z myślą o nich organizuje m.in. bieg charytatywny Poland Business Run. Z kolei Fundacja Centrum Rehabilitacji Znowu w Biegu prowadzi Centrum Rehabilitacji Znowu w Biegu. To placówka otwarta w Krakowie w grudniu 2018 r., w której kompleksowe wsparcie otrzymują osoby po amputacjach.

– W Polsce amputacji jest wykonywanych naprawdę dużo. Zgodnie z danymi NFZ z zeszłego roku było to 12 tys. samych kończyn dolnych. Wpływ na to mają m.in. choroby naczyniowe czy nowotworowe. Pokazujemy, że amputacja nie pozbawia możliwości rozwoju swoich zainteresowań, pasji i aktywnego życia – podkreśla Anna Orzechowska, prezes Fundacji Centrum Rehabilitacji Znowu w Biegu.

Jest moc
Z danych organizatorów wynika, że z wszystkich stacjonarnych propozycji w ramach Pomarańczowego Kwietnia skorzystało ponad 200 osób. Tegoroczne obchody rozpoczęły się od warsztatów AMP Power Girl w Warszawie (10-12 kwietnia). To zajęcia prowadzone przez kobiety dla kobiet po amputacjach. W tym roku zaproponowano spotkania ze stylistką, z makijażystką, fizjoterapeutką, lekarką, protetyczką, psycholożką i psychotraumatolożką, która jest po amputacji. W programie znalazła się też profesjonalna sesja zdjęciowa.

– Te warsztaty pozwalają na odzyskanie wiary w siebie, poczucia kobiecości. Wartością dodaną są przyjaźnie, które zawiązują się między paniami. Uczestniczki przekonują się, że z podobnymi problemami borykają się też inne kobiety. Po tegorocznej edycji widzimy, że to wydarzenie powinno trwać o jeden dzień dłużej – opisuje Anna Orzechowska.

W programie Pomarańczowego Kwietnia znalazł się trening ampfutbolu (15 kwietnia). Wydarzenie to zostało zorganizowane w Krakowie na stadionie Prądniczanki. Na tym obiekcie swoje mecze rozgrywają m.in. reprezentacja Polski w ampfutbolu oraz Wisła Kraków AMP Futbol. W tych drużynach występuje Kamil Rosiek, który był jednym z prowadzących zajęcia.

– Postanowiliśmy zachęcić panie i panów do spróbowania rehabilitacji przez sport. Taka aktywność zostaje na dłużej, sprawia dużą radość i nie służy tylko zdobywaniu medali. To szansa spotkania innych osób po amputacjach i wymiany doświadczeń. To również okazja do ściągnięcia protezy, co przychodzi z oporem, zwłaszcza tym, którzy dobrze sobie z nią radzą i nie chcą się jej pozbywać – podkreśla dr Agnieszka Wnuk-Scardaccione.

Czas na wsparcie
Częścią obchodów był Base Camp w Niepołomicach (16-19 kwietnia). Tegoroczny obóz nauki chodu w protezie był skierowany do osób po amputacji na poziomie podudzia (poniżej kolana). Uczestnikom zapewniono m.in. warsztaty z fizjoterapeutą i psychologiem, spotkanie z protetykiem, treningi rehabilitacyjne oraz zajęcia na basenie.

– Po raz pierwszy zaproponowaliśmy zajęcia z hipoterapii. Myślę, że to było bardzo otwierające. Spędziliśmy bardzo miło popołudnie, obcując z naturą, ze zwierzętami. Ukoronowaniem tego obozu i też przełamaniem pewnych barier był przejazd na koniach. Niektóre osoby nie wiedziały, jak się do tego zabrać, jak wejść i zejść, ale zapewniliśmy bezpieczne przećwiczenie wszystkiego – zapewnia dr Agnieszka Wnuk-Scardaccione.

Fundacje zaprosiły też na warsztaty psychologiczne (22 kwietnia). Zajęcia w Krakowie były przeznaczone przede wszystkim dla rodzin osób po amputacji. Jak podkreśla Anna Orzechowska, utrata kończyny zmienia życie nie tylko jednego człowieka, ale też jego najbliższych. Oni zaczynają funkcjonować w nowych dla siebie rolach – stają się opiekunami, pomagają w rehabilitacji i motywują do działania.

– Często zapominamy o tym, że całe rodziny doświadczają trudu związanego z tym procesem. Chcieliśmy, żeby uczestnicy warsztatów poczuli się też zaopiekowani. Na spotkaniu mieliśmy osoby po amputacji, które okazały się wsparciem dla pozostałych. One podzieliły się swoim doświadczeniami i przekazały cenne informacje, np. o założeniu rodziny czy urodzeniu dzieci – dodaje dr Agnieszka Wnuk- Scardaccione.

Widoczny postęp
W ramach omawianej inicjatywy odbył się Amp Walk (26 kwietnia). Jak zaznacza Agnieszka Pleti, trasa prowadziła z Doliny Kościeliskiej do schroniska na Ornaku. W tej integracyjnej wyprawie górskiej wzięły udział m.in. osoby chodzące o dwóch protezach i poruszające się na wózkach. Pod wrażeniem ich zaangażowania był TOPR-owiec, który towarzyszył grupie na szlaku. Prezeska Fundacji PBR podkreśla, że osiągnięcie celu nie było łatwym zadaniem, m.in. ze względu na kamieniste podłoże.

– Wyjście okazało się wymagające dla części osób, ale na końcu pojawiła się olbrzymia radość. Uczestnicy tej wyprawy zyskali ogromną motywację do dalszej pracy. Jako fizjoterapeuci widzimy olbrzymi progres u niektórych pacjentów. W poprzednim roku mieli trudności z przejściem w Pieninach, a teraz świetnie sobie poradzili w bardziej wymagającym terenie – informuje dr Agnieszka Wnuk- Scardaccione.

Ponadto zorganizowano webinar edukacyjny (29 kwietnia). Tematem przewodnim była osseointegracja, czyli nowoczesna metoda leczenia osób po amputacji. Polega ona na trwałym połączeniu protezy z kością. W roli prelegentek wystąpiły dr Karolina Siwicka i dr Agnieszka Wnuk-Scardaccione.

– Od początku zależało nam na pokazywaniu w przestrzeni publicznej, że osoby po amputacjach fantastycznie sobie radzą i mają absolutnie pełnowartościowe życie. Świadomość rośnie, ale jest jeszcze wiele do zrobienia w tym obszarze. Pracy mamy na lata – podsumowuje Agnieszka Pleti.

Zobacz galerię…

Marcin Gazda, fot. Michał Adamczyk

Data publikacji: 14.05.2026 r.